کتاب «کشت بافت گیاهی» در بازار نشر

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما، کشت بافت یک واژه کلی است که از نظر تعریف به کشت سلول، بافت یا اندام گیاهی در یک محیط کشت نامناسب و در شرایط استریل، درون شیشه‌ای و کنترل شده (نور، دما و رطوبت نسبی) اطلاق می‌شود. شروع کشت بافت گیاهی به ابتدای قرن بیستم و به تحقیقات یک گیاه‌شناس اتریشی به نام «گوتلیب هابرلنت» بر می‌گردد که به‌عنوان پدر کشت بافت گیاهی نیز شناخته می‌شود. هابرلنت برای نخستین مرتبه مفهوم توتی‌پوتنسی سلول‌های گیاهی را ارائه کرده است.

هابرلنت با توجه به این‌که یک سلول اولیه (زیگوت) منشأ همه سلول‌های گیاه است، معتقد بود که هر سلول گیاه تمام اطلاعات ژنتیکی سلول اولیه را دارد و هر سلول زنده گیاه قادر است که یک گیاه کامل تولید کند.

توتی‌پونتسی، توانایی یک سلول برای بیان فنوتیپ گیاه کاملی است که از آن مشتق شده است. مبانی نظری کشت بافت گیاهی در سخنرنی گوتلیب هابرلنت در آکادمی علوم آلمان در سال ۱۹۰۲ در خصوص نتایج آزمایش‌هایی روی کشت سلول ارائه شد.

کشت بافت گیاهی کاربرد‌های متنوعی در حوزه‌های مختلف به‌ویژه ژنتیک و به‌نژادی، باغبانی، دارویی و زیست‌شناسی دارد که اهم آنها عبارتند از ریزازدیادی، تولید گیاهان عاری از ویروس، تولید گیاهان هاپلوئید و هاپلوئید مضاعف‌شده، کشت و امتزاج پروتوپلاست‌ها، نجات جنین، تولید موتانت، تولید گیاهان تراریخته، انتخاب درون شیشه‌ای، تولید متابولیت‌های ثانویه گیاهی، نگهداری منابع ژنتیکی گیاهی، لقاح درون شیشه‌ای، ایجاد پلی‌پلوئیدی، استفاده در مطالعات پایه در زیست‌شناسی.

انتشارات سازمان جهاد دانشگاهی تهران کتاب «کشت بافت گیاهی» (مبانی و کاربردها) را که در ۴ بخش و ۱۵ فصل به مباحث پایه بیوتکنولوژی گیاهی و کشاورزی می پردازد، چاپ و در بازار نشر عرضه کرده است.